Öz
Prokalsitonin (PCT), bakteriyel enfeksiyonların tanısında yaygın olarak kullanılan bir biyobelirteçtir. Ancak, enfeksiyon bulunmamasına rağmen parasetamol zehirlenmesi olgularında PCT düzeylerinde artış bildirilmiştir. Bu olguda, intihar amacıyla 10 g parasetamol alan 31 yaşında bir kadında belirgin PCT yüksekliği saptanmıştır. Başvuru anında PCT düzeyi 58 ng/mL iken karaciğer fonksiyon testleri ve diğer enflamatuvar belirteçler normaldi. Enfeksiyon odağı tespit edilmedi ve antibiyotik tedavisi uygulanmadı. Standart intravenöz N-asetilsistein tedavisinin ardından PCT düzeyleri hızla geriledi ve hasta dördüncü günde tam iyileşmeyle taburcu edildi. Bu olgu, parasetamol toksisitesinde enfeksiyon olmaksızın belirgin PCT artışının görülebileceğini ve bunun muhtemelen hepatoselüler hasara bağlı steril enflamasyonu yansıttığını göstermektedir. Bu durum, parasetamol zehirlenmesine bağlı karaciğer hasarı riski bulunan hastalarda gereksiz antibiyotik kullanımının mevcut karaciğer hasarını daha da derinleştirebileceğini düşündürmektedir. Klinik pratikte, yüksek PCT düzeylerinin enfeksiyon lehine yorumlanmadan önce hastanın klinik ve laboratuvar bulgularıyla birlikte değerlendirilmesi gerektiği vurgulanmalıdır.
Anahtar Kelimeler:
Enfeksiyonsuz enflamasyon, hepatoselüler hasar, olgu sunumu, parasetamol zehirlenmesi, prokalsitonin
Kaynaklar
1Becker KL, Nylén ES, White JC, Müller B, Snider RH Jr. Procalcitonin and the calcitonin gene family of peptides in inflammation, infection, and sepsis: a journey from calcitonin back to its precursors. J Clin Endocrinol Metab. 2004;89(4):1512-1525.
2Müller B, Becker KL, Schächinger H, Rickenbacher PR, Huber PR, Zimmerli W, et al. Calcitonin precursors are reliable markers of sepsis in a medical intensive care unit. Crit Care Med. 2000;28(4):977-983.
3Schuetz P, Wirz Y, Sager R, Christ-Crain M, Stolz D, Tamm M, et al. Procalcitonin to guide antibiotic decisions in emergency care: a randomized trial. Am J Respir Crit Care Med. 2018;198(7):903-913.
4Bouadma L, Luyt CE, Tubach F, Cracco C, Alvarez A, Schwebel C, et al. Use of procalcitonin to reduce patients’ exposure to antibiotics in intensive care units (PRORATA trial). Lancet. 2010;375(9713):463-474.
5Maruna P, Nedelnikova K, Gurlich R. Physiology and genetics of procalcitonin: new biomarker of inflammation. Wien Klin Wochenschr. 2000;112(19):710-717.
6Mokart D, Merlin M, Sannini A, Brun JP, Delpero JR, Houvenaeghel G, et al. Procalcitonin, interleukin 6 and systemic inflammatory response syndrome (SIRS): early markers of postoperative sepsis after major surgery. Br J Anaesth. 2005;94(6):767-773.
7Larson AM. Acetaminophen hepatotoxicity. Clin Liver Dis. 2007;11(3):525-548, vi.
8Antoine DJ, Dear JW, Lewis PS, Platt V, Coyle J, Masson M, et al. Mechanistic biomarkers provide early and sensitive detection of acetaminophen-induced acute liver injury at first presentation to hospital. Hepatology. 2013;58(2):777-787.
9Jaeschke H, Williams CD, Ramachandran A, Bajt ML. Acetaminophen hepatotoxicity and repair: the role of sterile inflammation and innate immunity. Liver Int. 2012;32(1):8-20.
10Ahn JH, Cho YS, Cho GC. Elevated procalcitonin levels in patients with acetaminophen intoxication: two case reports: a CARE-compliant article. Medicine (Baltimore). 2020;99(7):e18882.
11Uzzan B, Cohen R, Nicolas P, Cucherat M, Perret GY. Procalcitonin as a diagnostic test for sepsis in critically ill adults and after surgery or trauma: a systematic review and meta-analysis. Crit Care Med. 2006;34(7):1996-2003.
12Yan M, Huo Y, Yin S, Hu H. Mechanisms of acetaminophen-induced liver injury and its implications for therapeutic interventions. Redox Biol. 2018;17:274-283.
