Öz
Amaç
İnme sonrası uyku bozuklukları, rehabilitasyon sürecini olumsuz etkileyen önemli komplikasyonlar arasında yer almaktadır. Bu çalışmanın amacı, inme sonrası hastalarda uyku kalitesini değerlendirmek ve uyku kalitesinin fonksiyonel ve psikolojik durum da dahil olmak üzere klinik ve demografik faktörlerle ilişkisini incelemektir.
Yöntem
Bu kesitsel çalışmaya, yataklı rehabilitasyon programına alınan 92 inme hastası dahil edilmiştir. Uyku kalitesi Pittsburgh uyku kalitesi indeksi (PUKİ) kullanılarak değerlendirilmiş ve hastalar iyi (≤5) ve kötü (>5) uyku kalitesi gruplarına ayrılmıştır. Depresyon ve anksiyete belirtileri hastane anksiyete ve depresyon ölçeği (HADÖ) ile değerlendirilmiştir. Fonksiyonel durum ve motor iyileşme düzeyi sırasıyla modifiye Barthel indeksi (MBİ) ve Brunnstrom motor değerlendirmesi kullanılarak ölçülmüştür.
Bulgular
Katılımcıların %50’sinin kötü uyku kalitesine sahip olduğu saptanmıştır. Gruplar arasında yaş, cinsiyet, inme tipi veya vücut kitle indeksi açısından anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0,05). İyi uyku kalitesine sahip grupla karşılaştırıldığında, kötü uyku kalitesine sahip grupta inme süresinin daha kısa olduğu (p=0,013), Brunnstrom motor evrelerinin daha düşük olduğu (p<0,001), MBİ puanlarına göre bağımlılık düzeyinin daha yüksek olduğu (p<0,001) ve HADÖ depresyon (p<0,001) ve anksiyete (p=0,002) puanlarının daha yüksek olduğu bulunmuştur. Ayrıca, PUKİ puanlarının inme süresi, Brunnstrom evreleri ve MBİ puanları ile negatif; HADÖ puanları ile ise pozitif yönde anlamlı korelasyon gösterdiği saptanmıştır.
Sonuç
Bu çalışmada, inme hastalarının yarısının kötü uyku kalitesine sahip olduğu ve bu durumun bozulmuş motor iyileşme, günlük yaşam aktivitelerinde azalmış bağımsızlık ve artmış anksiyete ve depresyon düzeyleriyle anlamlı derecede ilişkili olduğu gösterilmiştir. Bu sonuçlar, inme sonrası rehabilitasyon programları kapsamında düzenli uyku değerlendirmesinin yapılması ve multidisipliner bir yaklaşımla uyku yönetiminin sağlanmasının gerekliliğini vurgulamaktadır.
