Öz
Amaç
Bu çalışmanın amacı, bireysel sağlık ve obezite düzeylerini değerlendirmek için sıklıkla kullanılan iki kritik ölçüt olan visseral adipozite indeksi (VAI) ile vücut kitle indeksi (VKİ) arasındaki ilişkiyi araştırmaktır.
Yöntem
Bu retrospektif çalışmada Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Obezite ve İç Hastalıkları Polikliniği’ne başvuran 141 hastanın verileri analiz edildi. Demografik, antropometrik (boy, kilo, bel, kalça çevresi, VKİ) ve biyokimyasal parametreler [alanin transaminaz (ALT), aspartat transaminaz (AST), yüksek yoğunluklu lipoprotein (HDL), düşük yoğunluklu lipoprotein (LDL), trigliserit, glikoz] değerlendirildi. Visseral yağ dağılımı, VAI kullanılarak değerlendirildi. Hastalar, VKİ ile visseral yağ arasındaki bağlantıyı incelemek için dört VKİ grubuna ayrıldı: Normal kilolu (18,5-24,9), fazla kilolu (25-29,9), obez (30-39,9) ve morbid obez (>40).
Bulgular
Farklı VKİ gruplarının analizi antropometrik ve biyokimyasal parametrelerde önemli farklılıklar olduğunu ortaya koydu. Daha yüksek VKİ; artan kilo, bel ve kalça çevresi ve sistolik kan basıncı ile ilişkiliydi (p<0,001), VKİ arttıkça boy azalıyordu (p<0,001). Trombosit sayısı ve ALT/AST düzeyleri daha yüksek VKİ'li bireylerde önemli ölçüde daha yüksekti (p<0,003, p<0,001). HDL kolesterol azalırken (p<0,001), trigliseritler ve LDL kolesterol VKİ ile arttı (p<0,001, p=0,001). HbA1c düzeyleri de artan VKİ’li bireylerde önemli ölçüde daha yüksekti (p<0,001). VAI, VKİ arttıkça önemli ölçüde arttı (p<0,001), bu da daha fazla visseral yağ birikimini gösterdi. Tukey HSD analizi, VKİ grupları arasında, özellikle VKİ 20-25 ve VKİ >40 arasında önemli farklılıklar gösterdi (p<0,001). Bu bulgular, daha yüksek VKİ’nin olumsuz metabolik değişikliklerle güçlü bir şekilde ilişkili olduğunu ve daha iyi sağlık sonuçları için kilo yönetiminin önemli olduğunu göstermektedir.
Sonuç
VAI, obeziteyi değerlendirmek için önemli bir ölçüttür ve VKİ gibi sadece kilo ve boy yerine visseral yağ birikimine odaklanır. Klinisyenlerin metabolik riskleri daha doğru bir şekilde değerlendirmesine yardımcı olur. VAI’nın önemine ilişkin farkındalığın artırılması, obezite yönetimini iyileştirebilir ve hastaların sağlık sonuçlarının daha iyi olmasına katkı sağlar.
Anahtar Kelimeler: Beden kitle indeksi, obezite, visseral adiposite indeksi
Kaynakça
Gallagher D, Heymsfield SB, Heo M, Jebb SA, Murgatroyd PR, Sakamoto Y. Healthy percentage body fat ranges: an approach for developing guidelines based on body mass index. Am J Clin Nutr. 2000;72(3):694-701.
Flegal KM, Graubard BI, Williamson DF, Gail MH. Excess deaths associated with underweight, overweight, and obesity. JAMA. 2005;293(15):1861-1867.
Romero-Corral A, Montori VM, Somers VK, Korinek J, Thomas RJ, Allison TG, et al. Association of bodyweight with total mortality and with cardiovascular events in coronary artery disease: a systematic review of cohort studies. Lancet. 2006;368(9536):666-678.
Franzosi MG. Should we continue to use BMI as a cardiovascular risk factor? Lancet. 2006;368(9536):624-625.
Amato MC, Giordano C, Galia M, Criscimanna A, Vitabile S, Midiri M, et al. Visceral adiposity index: a reliable indicator of visceral fat function associated with cardiometabolic risk. Diabetes Care. 2010;33(4):920-922.
Solmaz İ, Kılıç J, Alakuş ÖF. Effect of orlistat treatment on visceral adiposity index (VAI) in obese patients. Sakarya Tıp Dergisi. 2025;15(2):128-134.
Kouli GM, Panagiotakos DB, Kyrou I, Georgousopoulou EN, Chrysohoou C, Tsigos C, et al. Visceral adiposity index and 10-year cardiovascular disease incidence: the ATTICA study. Nutr Metab Cardiovasc Dis. 2017;27(10):881-889.
Sironi AM, Gastaldelli A, Mari A, Ciociaro D, Positano V, Buzzigoli E, et al. Visceral fat in hypertension: influence on insulin resistance and beta-cell function. Hypertension. 2004;44(2):127-133. Erratum in: Hypertension. 2004;44(5):e8. Postano, Vincenzo [corrected to Positano, Vincenzo].
Jabekk PT, Moe IA, Meen HD, Tomten SE, Høstmark AT. Resistance training in overweight women on a ketogenic diet conserved lean body mass while reducing body fat. Nutr Metab (Lond). 2010;7:17.
Moafi A, Rahgozar S, Ghias M, Ahar EV, Borumand A, Sabbaghi A, et al. A study on body mass index, blood pressure, and red blood cell indices in new entering students of the university of Isfahan. Int J Prev Med. 2011;2(4):280-285.
Amir Ali Akbari S, Toghiry M, Alavi Majd H. Relationship between gestational anemia and body mass index. Advances in Nursing & Midwifery. 2010;19(67):26-29.
Babikr WG, Alshahrani ASA, Hamid HGM, Abdelraheem AH, Shalayel MHF. The correlation of HbA1c with body mass index and HDL-cholesterol in type 2 diabetic patients. Biomed Res. 2016;27(4):1280-1283.
Pituelli Suárez N, Corbera Prin M, Lioi Luciani S, Turco Pilottó M, D’Arrigo Dri M, Rosillo Politti I. Prevalencia de factores de riesgo de enfermedad cardiovascular: obesidad y perfil lipídico [Prevalence of risk factors: obesity and lipid profile]. An Pediatr (Barc). 2008;68(3):257-263. Spanish.
Vierhapper H, Nardi A, Grösser P. Prevalence of paradoxically normal serum cholestrol in morbidly obese women. Metabolism. 2000;49(5):607-610.
Javed A, Jumean M, Murad MH, Okorodudu D, Kumar S, Somers VK, et al. Diagnostic performance of body mass index to identify obesity as defined by body adiposity in children and adolescents: a systematic review and meta-analysis. Pediatr Obes. 2015;10(3):234-244.
Bozorgmanesh M, Hadaegh F, Azizi F. Predictive performance of the visceral adiposity index for a visceral adiposity-related risk: type 2 diabetes. Lipids Health Dis. 2011;10:88.
Oh JY, Sung YA, Lee HJ. The visceral adiposity index as a predictor of insulin resistance in young women with polycystic ovary syndrome. Obesity (Silver Spring). 2013;21(8):1690-1694.
Amato MC, Pizzolanti G, Torregrossa V, Misiano G, Milano S, Giordano C. Visceral adiposity index (VAI) is predictive of an altered adipokine profile in patients with type 2 diabetes. PLoS One. 2014;9(3):e91969.
Vassilatou E, Lafoyianni S, Vassiliadi DA, Ioannidis D, Paschou SA, Mizamtsidi M, et al. Visceral adiposity index for the diagnosis of nonalcoholic fatty liver disease in premenopausal women with and without polycystic ovary syndrome. Maturitas. 2018;116:1-7.
Lv C, Huo R. Association between visceral adiposity index, lipid accumulation product and type 2 diabetes mellitus in US adults with hypertension: a cross-sectional analysis of NHANES from 2005 to 2018. BMC Endocr Disord. 2024;24(1):216.
