Öz
Amaç:
Akut koroner sendrom (AKS) sonrasında cinsel fonksiyon bozuklukları klinik pratikte sıklıkla karşılaşılan problemlerdir. Çalışmamızın amacı Türk toplumunda AKS sonrası sosyal hayatlarına dönen hastaların sağlıklı bir sosyal hayatın temel unsurlarından olan sağlıklı bir cinsel yaşama geçebilme zamanının belirlenmesi ve AKS ile ilgili ilaçların cinsel aktiviteye etkisinin araştırılmasıdır.
Yöntem:
Çalışmamızda, Ocak 2017-Aralık 2019 yılları arasında en az 3 ay önce AKS geçiren ve polikliniğe başvuran AKS öncesinde cinsel olarak aktif olan gönüllü kadın ve erkekler kapalı anket usulü ile değerlendirildi. Hastaların demografik özellikleri, ek hastalıkları ve kullandığı ilaçlar ile birlikte AKS öncesi ve sonrasındaki cinsel aktivite düzeyleri karşılaştırıldı.
Bulgular:
AKS sonrasında hastaların %36’sında (n=117) cinsel disfonksiyon gelişmiştir. Cinsel disfonksiyonu olan grupta kalp yetmezliği [%21 (n=25) - %9 (n=18) - p=0,001], kronik böbrek yetmezliği [%9 (n=11) - %0 (n=0) p<0,001], BPH varlığı [%34 (n=40)- (%11 (n=23) p<0,001] yüksek saptanmıştır. Ayrıca beta-bloker kullanımı [%95 (n=111) - %84 (n=172) p=0,001] ve ACE-İ/ARB kullanımı [%62 (n=73) - %54 (n=111) p=0,05] cinsel disfonksiyonu olan grupta daha yüksek saptanmıştır.
Sonuç:
Çalışmamızda başta kalp yetmezliği olmak üzere multipl komorbiditesi olan hastalarda cinsel isteksizlik prevelansında artış izlenmiştir. Beta-bloker kullanan hastalarda cinsel isteksizlik fazla bulunmuştur.
Anahtar Kelimeler: Akut koroner sendrom, beta-blocker, cinsel disfonksiyon, Türk toplumu
Kaynakça
WHO. The global burden of disease: 2004 update. Available at: www.who.int/healthinfo/global_burden_disease/2004_report_update/en/index.html
Steinke EE, Mosack V, Hill TJ. Change in sexual activity after a cardiac event: the role of medications, comorbidity, and psychosocial factors. Appl Nurs Res 2015;28(3):244-250.
Imprialos KP, Stavropoulos K, Doumas M, Tziomalos K, Karagiannis A, Athyros VG. Sexual Dysfunction, Cardiovascular Risk and Effects of Pharmacotherapy. Curr Vasc Pharmacol 2018;16(2):130-142.
Sexual dysfunctions. In: Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, 5th ed, American Psychiatric Association, Arlington 2013.
Fiaveh DY, Okyerefo MP. Femininity, Sexual Positions and Choice. Sexualities 2019;22(1-2):131-147.
Neijenhuijs KI, Hooghiemstra N, Holtmaat K, Aaronson NK, Groenvold M, Holzner B, et al. The Female Sexual Function Index (FSFI)-A Systematic Review of Measurement Properties. J Sex Med 2019;16(5):640-660.
Rosen RC, Cappelleri JC, Gendrano N. The International Index of Erectile Function (IIEF): a state-of-the-science review. Int J Impot Res 2002;14(4):226-244.
Rerkpattanapipat P, Stanek MS, Kotler MN. Sex and the heart: what is the role of the cardiologist? Eur Heart J 2001;22(3):201-208.
Drory Y, Kravetz S, Florian V, Weingarten M. Sexual activity after first acute myocardial infarction in middle-aged men: demographic, psychological and medical predictors. Cardiology 1998;90(3):207-211.
Thylén I, Brännström M. Intimate relationships and sexual function in partnered patients in the year before and one year after a myocardial infarction: a longitudinal study. Eur J Cardiovasc Nurs 2015;14(6):468-477.
Shiri R, Koskimäki J, Häkkinen J, Auvinen A, Tammela TL, Hakama M. Cardiovascular drug use and the incidence of erectile dysfunction. Int J Impot Res 2007;19(2):208-212.
Silvestri A, Galetta P, Cerquetani E, Marazzi G, Patrizi R, Fini M, et al. Report of erectile dysfunction after therapy with beta-blockers is related to patient knowledge of side effects and is reversed by placebo. Eur Heart J 2003;24(21):1928-1932.
Brännström M, Kristofferzon ML, Ivarsson B, Nilsson UG, Svedberg P, Thylén I, et al. Sexual knowledge in patients with a myocardial infarction and their partners. J Cardiovasc Nurs 2014;29(4):332-339.
