Öz
Amaç:
Obezite tanısında sıklıkla beden kütle indeksi (BKİ) kullanılmakla birlikte, vücut yağ düzeyini ortaya koymaması dezavantajlı noktasıdır. Bu çalışmanın amaçları diyet polikliniğine başvuran, (1) 20-60 yaş grubu kadın bireylerde, BKİ ve biyoelektrik impedans analiz yöntemi (BİA) ile doğrudan saptanan vücut yağ yüzdesini (VYBİA%) kullanarak obezite durumunu ve (2) BKİ ve VYBİA% arasındaki ilişkiyi değerlendirmektir.
Yöntem:
Çalışma 20-60 yaş arası 100 kadın bireyle yürütülmüştür. Bu araştırma tanımlayıcı tiptedir. Araştırma verileri ve vücut yağ yüzdesi (% BFBİA) değerleri, poliklinik BİA kayıtlarından Ekim-Kasım 2020 arasında elde edilmiştir. Vücut ağırlığı ve boy uzunluğu ölçümleri kullanılarak BKİ hesaplanmıştır. Bireylerde obezite görülme sıklığı BKİ ve vücut yağ yüzdesi (VYBİA%) kullanılarak belirlenmiştir. İstatistik olarak Pearson korelasyon testi ve tek-yönlü varyans analizi kullanılmıştır.
Sonuç:
BKİ ve VYBİA% birbiriyle pozitif olarak ilişkilidir. Vücut yağ yüzdesinin eşlik ettiği BKİ, kadın bireylerde şişmanlığın daha iyi bir tanımlanmasını sağlayabilir.
Bulgular:
BKİ’ye göre kadınların %53’ü, BİA ile elde edilen vücut yağ yüzdesine göre %46’sı obez bulunmuştur. BKİ ve vücut yağ yüzdesi kullanılarak saptanan obezite arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır (p=0,322). BİA’ya göre obez bireylerin ortalama vücut yağ yüzdesi (VYBİA%) %40±18 olarak saptanmıştır. BİA yöntemi kullanılarak BKİ’ye göre şişman, hafif şişman ve normal vücut ağırlığındaki kadınların vücut yağ yüzdeleri ise sırasıyla %40,4±5,30, %34,4±4,1, ve %23,2±6,2 olarak belirlenmiştir (p<0,001).
Anahtar Kelimeler: Beden kütle indeksi, biyoelektrik impedans analizi, obezite, vücut yağ yüzdesi
Kaynakça
Williams EP, Mesidor M, Winters K, Dubbert PM, Wyatth SB. Overweight and obesity: Prevelance, consequences, and causes of a growing public health problem. Cur Obes Rep 2015;4(3):363-370.
World Health Organization. Physical Status: The use and interpretation of anthropometry. Report of a WHO Expert Committee. In: World Health Organization Technical Report Series 1995;854:1-452. Available from: https://www.who.int/childgrowth/publications/physical_status/en/;2020 Accessed: 30.12.2020
Köksal E, Küçükerdönmez Ö. Şişmanlığı saptamada güncel yaklaşımlar. Baysal A, Baş M (editör). Yetişkinlerde ağırlık yönetimi. İstanbul: Express Baskı, 2008:35-70.
Pekcan G. Hastanın beslenme durumunun saptanması. Ankara: Klaasmat Matbaacılık, 2008:1-50.
Melikoğlu M, Öner C, Tüzün S, Temizkan Ş, Orbay E. Comparison of new and old body shape indices to estimate body fat in obese and morbid obese turkish females. Turk J Endocrinol Metab 2020;24:1-8.
TC Sağlık Bakanlığı. Beslenme drumunun saptanması. 1st ed. Ankara: Klasmat Matbacılık, 2008.
Aksoy M. Beslenme, Diyet ve Gıda Sözlüğü. Ankara: Hatiboğlu Yayınları, 2007.
World Health Organization. European Health Report 2018: More than numbers - evidence for all. Available at: https://www.euro.who.int/en/publications/abstracts/european-health-report-2018.-more-than-numbers-evidence-for-all-2018;2020 Accessed: 13.12.2020
Ayyıldız F, Köksal E. Current approach in the evaluation of nutrition, hydration status and disease risk: bioelectrical impedance vector analysis. Journal of Health Sciences 2016;25(3):155-160.
Norman K, Stobäus N, Pirlich M, Bosy-Westphal A. Bioelectrical phase angle and impedance vector analysis--clinical relevance and applicability of impedance parameters. Clin Nutr 2012;31(6):854-861.
Gray DS, Bray GA, Gemayel N, Kaplan K. Effect of obesity on bioelectrical impedance. Am J Clin Nutr 1989;50(2):255-260.
Gómez-Ambrosi J, Silva C, Galofré JC, Escalada J, Santos S, Millán D, et al. Body mas index classification misses subjects within creased cardiometabolic risk factors related to elevated adiposity. Int J Obes (Lond) 2012;36(2):286-294.
Willett K, Jiang R, Lenart E, Spiegelman D, Willett W. Comprarsion of bioelectrical impedance and BMI in predicting obesity-related medical condition. Obesity (Silver Spring) 2006;14(3):480-490.
Kaya H, Özçelik O. Comparison of Effectiveness of Body Mass Index and Bioelectric Impedance Analysis Methods on Body Composition in Subjects with Different Ages and Sex. F.U. Med. J. Health. Sci 2009;23(1):1-5.
Kelly JS, Metcalfe J. Validity and reliability of body composition analysis using the tanita BC418-MA. Journal of Exercise Physiology Online 2012;15(6):74-83.
Sluyter JD, Schaaf D, Scragg RKR, Plank LD. Prediction of fatness by standing 8-electrode bioimpedance:A multi ethnic population. Obesity (Silver Spring) 2010;18(1):183-189.
Kyle UG, Bosaeus I, De Lorenzo AD, Deurenberg P, Elia M, Manuel Gómez J, et al. Bioelectrical impedance analysis-part II: utilization in clinical practice, Clin Nutr 2004;23(6):1430-1453.
Ranasinghe C, Gamage P, Katulanda P, Andraweera N, Thilakarathne S, Tharanga P. Relationiship between body mass index (BMI) and body fat percentage, estimated by bioelectrical impedance, in a group of Sri Lankan adults: a cross sectional study. BMC Public Health 2013;13:797.
Ravaglia G, Forti P, Maioli F, Boschi F, Cicognani A, Gasbarrini G. Measurement of body fat in healthy elderly men: a Comparison of Methods. J Gerontol A Biol Sci Med Sci 1999;54(2):70-76.
Pimentel GD, Bernhard AB, Frezza MRP, Rinhaldi AEM, Burini RC. Bioelectric impedance over estimates the body fat in overweight and underestimates in Brazilian obese women: a comparation with Segal Equation. Nutr Hosp 2010;25(5):741-746.
Chen KT, Chen YY, Wang CW, Chuang CL, Chiang LM, Lai CL, et al. Comparison of standing posture bioelectrical impedance analysis with DXA for body composition in a large, healthy chinese population. PLoS One 2016;11(7):e0160105.
Majeed KG, Sulyman SAA, Fathi HB. Estimation of segmental and total body fat in healthy adults: comparison of bio-electric impedance analysis and dual energy X-ray absorptiometry. Turk J Endocrinol Metab 2019;23:240-247.
Uğraş S, Özdenk Ç. Comparative evaluation of bioelectrical impedance analysis and anthropometric measurements of body composition in sedentary young male and female subjects. Journal of Health Sciences 2020;29(1):14-18.
Saygın M, Öztürk Ö, Akbulut S, Kılınç F, Saygın RR. Obesity prevalence in patients of SDU School of Medicine Hospital diet policlinic. Med J SDU 2015;22(3):53-59.
Segal KR, Loan MV, Fitzgerald PI, Hodgdon JA, Itallie TBV. Lean body mass estimation by bioelectrical impedance analysis: a four-site cross-validation study. Am J Clin Nutr 1988;47(1):7-14.
Kaner G, Pekcan G, Pamuk G, Pamuk BÖ. Skinfold thickness versus bioimpedance analysis: body fat prediction in adults. Bes Diy Derg 2015;43(2):111-118.
Gallagher D, Heymsfield SB, Heo M, Jebb SA, Murgatroyd PR, Sakamoto Y. Healthy percentage body fat ranges:An approach for devoloping guidelines based on body mass index. Am J Clin Nutr 2000;72(3):694-701.
Li YC, Li CI, Lin WY, Liu CS, Hsu HS, Lee CC, et al. Percentage of body fat assessment using bioelectrical impedance analysis and aual-energy X-ray absorntiometry in weight loss program for obese or overweight Chinese adult. PloS One 2013;8(4):e58272.
Bogin B, Varela-Silva. The body mass index: The good, the bad, and the horrid. Bulletin der Schweizerischen Gesellschaft für Anthropologie 2012;18(2):5-11.
