Öz
Amaç:
Çölyak hastalığı tanısı almış çocuklar, gelişebilecek osteoporoz açısından yakın takipte olmalıdır. Çölyak tanısı almış ve sıkı glutensiz diyet başlanan çocukların kemik dansitometre ile osteoporoz durumları değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Yöntem:
Hastanemiz çocuk gastroenteroloji polikliniğinden takipli Çölyak hastalığı tanısı olan 80 çocuğun başvuru yakınmaları, antropometrik verileri, başvuru sırasındaki laboratuvar bulguları ile glutensiz diyet sonrası bakılan laboratuvar bulguları ve kemik dansitometre sonuçları retrospektif olarak araştırıldı.
Bulgular:
Çalışma Aralık 2015 ve Şubat 2016 tarihleri arasında hastanemizde Çölyak hastalığı tanılı hastalar ile yapılmıştır. Çalışma 31’i (%38,7) erkek, 49’u (%61,3) kız toplam 80 olgu ile yapılmıştır. Olguların yaş ortalaması 10,01±4,75 yıldı. Gastrointestinal sistem bulguları olan olguların en sık semptomu karın ağrısı ve ishalken, gastrointestinal sistem dışı en sık görülen bulgular büyüme gelişme geriliği ve anemi olmuştur. Çalışmamızda, osteoporoz sıklığı %14 olarak saptanmıştır.
Sonuç:
Çalışmamızda Çölyak hastalığı tanısı almış çocukların çoğunluğunun gastrointestinal sistem dışı bulgularla hastaneye başvurdukları veya asemptomatik oldukları gösterilmektedir. Hastalığın gastrointestinal sistem dışı bulgularının dikkatle sorgulanması önemlidir. Çölyak hastalığı takibinde Kemik Mineral Dansitometre istenmesi osteoporoz olan hastaların tanı alması ve boy uzaması açısından önemli bir belirteçtir.
Anahtar Kelimeler: Çocuk, Çölyak hastalığı, osteoporozis
Kaynakça
Maki M, Lohi O. Celiac Disease. In: Walker WA, Goulet O, Kleinman RE, Sherman PM, Shneider BL, Sanderson IR (eds). Pediatric Gastrointestinal Disease. 4th ed. Ontario: B.C. Decker, 2004:932-43.
Nilsen EM, Jahnsen FL, Lundin KE, Johansen FE, Fausa O, Sollid LM, et al. Gluten induces an intestinal cytokine response strongly dominated by interferon gamma in patients with celiak disease. Gastroenterology 1998;115(3):551-563.
Przemioslo RT, Lundin KE, Sollid LM, Nelufer J, Ciclitira PJ. Histological changes in small bowel mucosa induced by gliadin sensitive T lymphocytes can be blocked by anti-interferon gamma antibody. Gut 1995;36:874-879.
Molberg O, Mnadam SN, Körner R, Quarsten H, Kristiansen C, Madsen L, et al. Tissue transglutaminase selectively modifies gliadin peptides that are recognised by gut derived cells in coeliac disease. Nat Med 1998;4(6):713-717.
Hill ID, Bhatnagar S, Cameron DJS, De Rosa S, Maki M, Russell G, et al. Celiac Disease: Working Group Report of the First World Congress of Pediatric Gastroenterology, Hepatology and Nutrition. J Pediatr Gastroenterol Nutr 2002;35(Suppl 2):578-588.
Högberg L, Magnusson FK, Grodzinsky E, Stenhammar L. Familial prevalence of coeliac disease: a Twenty- Year Follow-up Study. Scand J Gastroenterol 2003;38(1):61-65.
Fasano A, Catassi C. Coeliac disease in children. Best Pract Res Clin Gastroenterol 2005;19:467-478.
Husby S, Koletzko S, Korponay-Szabó IR, Mearin ML, Phillips A, Shamir R, et al. European Society for Pediatric Gastroenterology, Hepatology, and Nutrition. European Society for Pediatric Gastroenterology, Hepatology, and Nutrition guidelines for the diagnosis of coeliac disease. J Pediatr Gastroenterol Nutr 2012;54(1):136-160.
Akay Hacı I, Kuyum P, Çakar S, Işık İ, Arslan N. Presenting symptoms of pediatric patients with celiac disease. Abant Med J2015;4(2):146-150.
Ertekin V, Selimoglu MA, Altinkaynak S. Celiac disease in childhood: evaluation of 140 patients. Eurasian J Med 2009;41(3):154-157.
Abaci A, Esen I, Ünüvar T, Arslan N, Bober E. Two cases presenting with pubertal delay and diagnosed as Celiac disease. Clin Pediatr (Phila) 2008;47(6):607-609.
Lecornu M, David L, Francois R. Low serum somatomedinactivity in celiac disease. Helv Pediatr Acta 1978;33(6):509-516.
Margoni D, Chouliaris G, Duscas G, VoskakiI, Voutsas N, Papadapoulou A, et al. Bone Health in Children with Celiac Disease Assesedby Dual-X-Ray Absorptiometry: Effect of Gluten Free Diet and Predictive Value of Serum Biochemical Indices. Journal Pediatr Gastroenterol Nutr 2012;54(5):680-684.
Kuloğlu Z, Kırsaçlıoğlu C, Kansu A, Ensari A, Girgin N. Açıklanamayan Transaminaz Yüksekliği ve Atipik Çölyak Hastalığı: Olgu Sunumu. Türkiye Çocuk Hast Derg 2008;2(2):33-38.
Kondolot M, Demirçeken F, Ertan Ü. 52 Vaka İle Türk Çocuklarında Çölyak Hastalığı. Türkiye Çocuk Hast Derg 2009;3(1):10-17.
Tau C, Mautalen C, De Rosa S, Roca A, Valenzuela X. Bone mineral density in children with celiac disease. Effect of a Gluten-free diet. Eur J Clin Nutr 2006;60(3):358-363.
Zanchi C, Di Leo G, Ronfani L, Martelossi S, Not T, Ventura A. Bone metabolism in celiac disease. J Pediatr 2008;153(2):262-265.
Scotta MS, Salvatore S, Salvatoni A, De Amici M, Ghiringhelli D, BrogginiM, et al. Bone mineralization and body composition in young patients with celiac disease. Am J Gastroenterol 1997;92(8):1331-1334.
Turner J, Pellerin G, Mager D. Prevalence of metabolic bone disease in children with celiac disease is independent of symptoms at diagnosis. J Pediatr Gastroenterol Nutr 2009;49(5):589-593.
Green PH. The many faces of celiac disease: clinical presentation of celiac disease in the adult population. Gastroenterology 2005;128(4 Suppl 1):S74-78.
