Öz
Amaç:
Günümüzde, yetişkinlerde geleneksel ve tamamlayıcı tıp uygulamalarının artması ile ilgili ilgi çekici veriler mevcuttur. Bu konuda çocuklarda yapılan çalışmalar daha sınırlı olmakla birlikte, tamamlayıcı tıp uygulamalarının çocuklarda kullanımı sıklıkla görülmektedir. Çocuklardaki çalışmalar daha çok kronik hastalığı olanları kapsamaktadır. Çalışmamızda kronik hastalığı olmayan çocuklarda geleneksel ve tamamlayıcı tıp tedavilerinin kullanımı ve ebeveyn bilgilerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Yöntem:
Çalışmamız 1 Aralık 2018-28 Şubat 2019 tarihleri arasında Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Kliniğinde yapılmıştır. Çalışmaya, bilinen kronik hastalığı olmayan 0-15 yaş grubunda 200 hasta dahil edilmiştir. Hastaların anne veya babalarına tamamlayıcı ve geleneksel tıp konusunda yaptıkları uygulamaları, bilgi ve deneyimlerini, sosyoekonomik-kültürel durumlarını sorgulayan anket formu uygulanmıştır.
Bulgular:
Kronik hastalığı olmayan çocuklarda geleneksel ve tamamlayıcı tıp yöntemleri kullanımının değerlendirildiği çalışmamızda çocukların %95,5’inde en az bir tamamlayıcı tıp yöntemi kullanım öyküsü vardı. Bitki çayı kullanımı en sık (%68,8) tercih edilen tamamlayıcı tıp yöntemiydi. Bağışıklık güçlendirici, dua, masaj, beslenme-diyet, akupunktur ve müzik kullanılan diğer yöntemlerdi. Hastaların yarısından fazlası (%56) tamamlayıcı tıp yöntemini aile büyüklerinden duymuş ya da öğrenmiştir. Yine medyadan öğrenenlerin oranı %14 ve arkadaşından öğrenenlerin oranı %6,5 olarak bulunmuştur. Sadece %3,5 gibi düşük bir oran tamamlayıcı tıp yöntemini sağlık personelinden öğrenmiştir.
Sonuç:
Geleneksel ve tamamlayıcı tıp uygulamalarının çocuklarda da yaygın olarak kullanılmaya başlandığı görülmektedir. Ailelerin bu uygulamaları bilinçli kaynaklardan öğrenmelerinin daha sağlıklı olacağını düşünmekteyiz.
Anahtar Kelimeler: Çocuklar, ebevenyler, geleneksel ve tamamlayıcı tıp
Kaynakça
Defining and describing complementary and alternative medicine: panel consensus following CAM research methodology conference, April 1995. Altern Ther Health Med 1997;3(2):49-57.
Davis MP, Darden PM. Use of complementary and alternative medicine by children in the United States. Arch Pediatr Adolesc Med 2003;157(4):393-396.
Hanson E, Kalish LA, Bunce E, Curtis C, McDaniel S, Ware J, et al. Use of complementary and alternative medicine among children diagnosed with autism spectrum disorder. J Autism Dev Disord 2007;37(4):628-636.
Lim A, Cranswick N, Skull S, South M. Survey of complementary and alternative medicine use at a tertiary children’s hospital. Journal of Pediatrics and Child Health 2005;41(8):424-427.
Kelly KM, Jacobson JS, Kennedy DD, Braudt SM, Mallick M, Weiner MA. Use of unconventional therapies by children with cancer at an urban medical center. J Pediatr Hematol Oncol 2000;22(5):412-416.
Zuzak TJ, Boňková J, Careddu D, Garami M, Hadjipanayis A, Jazbec J, et al. Use of complementary and alternative medicine by children in Europe: published data and expert perspectives. Complement Ther Med 2013;21(1):34-47.
Fesharakinia A, Abedini M. Prevalence of using complementary and alternative medicine in children and its related factors in East iran. Iran J Pediatr 2014;24(1):111-114.
Orhan F, Sekerel BE, Kocabaş CN, Sackesen C, Adalioglu G, Tuncer A. Complementary and alternative medicine in children with asthma. Annals of Allergy, Asthma & Immunology 2003;90(6):611-615.
Taşar MA, Potur ED, Kara N, Bostancı İ, Dallar Y. Düşük Gelir Düzeyine Sahip Ailelerin Çocuklarına Tamamlayıcı veya Alternatif Tıp Uygulamaları. Türkiye Çocuk Hastalıkları Dergisi 2011;5(2):81-88.
Kaya Y, Ergüven M, Tekin E, Özdemir M, Hamzah ÖY. Bölgemizde çocuklarda bronşial astım tedavisinde alternatif tedavi yöntemleri kullanımı. Çocuk Dergisi 2009;9(2):84-89.
Erdol S, Saglam H. Use of complementary and alternative medicine in patients with inherited metabolic disease. J Pediatr Endocrinol Metab 2018;31(10):1091-1098.
Snyder J, Brown P. Complementary and alternative medicine in children: an analysis of the recent literature. Curr Opin Pediatr 2012;24(4):539-546.
Gottschling S, Gronwald B, Schmitt S, Schmitt C, Längler A, Leidig E, et al. Use of complementary and alternative medicine in healthy children and children with chronic medical conditions in Germany. Complement Ther Med 2013;21(1):61-69.
Babayigit A, Olmez D, Karaman O, Uzuner N. Complementary and alternative medicine use in Turkish children with bronchial asthma. J Altern Complement Med 2008;14(7):797-799.
Muslu GK, Öztürk C, Tamamlayıcı ve alternatif tedaviler ve çocuklarda kullanımı [Complementary and alternative therapies and their use in children]. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi 2008;51(1):62-67.
Bozkaya ÖG, Akgün İ, Birgi E, Çinkoğlu A, Gög K, Karadeniz D. Anne babaların çocuklarında uyguladıkları alternatif tıp yöntemleri. DEÜ Tıp Fakültesi Dergisi 2008;3(22):129-135.
Gottschling S, Reindl TK, Meyer S, Berrang J, Henze G, Graeber S, et al. Acupuncture to alleviate chemotherapy-induced nausea and vomiting in pediatric oncology–a randomized multicenter crossover pilot trial. Klin Padiatr 2008;220(6):365-370.
Gottschling S, Meyer S, Gribova I, Distler L, Berrang J, Gortner L, et al. Laser acupuncture in children with headache: a double-blind, randomized, bicenter, placebo-controlled trial. Pain 2008;137(2):405-412.
Robinson N, Blair M, Lorenc A, Gully N, Fox P, Mitchell K. Complementary medicine use in multi-ethnic paediatric outpatients. Complement Ther Clin Pract 2008;14(1):17-24.
Laengler A, Spix C, Seifert G, Gottschling S, Graf N, Kaatsch P. Complementary and alternative treatment methods in children with cancer: A population-based retrospective survey on the prevalence of use in Germany. Eur J Cancer 2008;44(15):2233-2240.
Meyer S, Gortner L, Larsen A, Kutschke G, Gottschling S, Gräber S, Schroeder N. Complementary and alternative medicine in pediatrics: a systematic overview/synthesis of Cochrane Collaboration reviews. Swiss Med Wkly 2013;143:w13794.
Tuncel T, Şen V, Kelekçi S, Karabel Müsemma, Şahin C, Uluca Ü, et al. Kronik hastalığı olmayan çocuklarda tamamlayıcı ve alternatif tıp kullanımı. Türk Pediatri Ars 2014;49(2):148-153.
Akçay D, Yıldırımlar D. Çocuklarda Tamamlayıcı ve Alternatif Tedavi Kullanımı ve Ebeveyn Bilgilerinin Değerlendirilmesi Çocuk Dergisi 2017;17(4):174-181.
Buckner CA, Lafrenie RM, Dénommée JA, Caswell JM, Want DA. Complementary and alternative medicine use in patients before and after a cancer diagnosis. Curr Oncol 2018;25(4):e275-e281.
